Fonksiyon Jeneratörü Nedir? Çeşitleri ve Seçim Kriterleri
Fonksiyon jeneratörü, sinüs, kare, rampa ve darbe gibi dalga biçimlerini ayarlanan frekans, genlik ve ofsetle üreterek devreye bilinen bir test sinyali veren cihazdır.
Fonksiyon jeneratörü (fonksiyon ve sinyal jeneratörü), sinüs, kare, rampa, darbe ve gürültü gibi dalga biçimlerini ayarlanan frekans, genlik ve ofsetle üreten test cihazıdır. Yükselteç, filtre ve sensör devrelerine bilinen bir giriş sinyali vermek, haberleşme ve gömülü sistem geliştirmede devreyi denemek ve eğitim laboratuvarlarında ölçüm yapmak için kullanılır. Sinyali üretir; görüntülemek için osiloskop, devreyi beslemek için güç kaynağı gerekir.
Çeşitleri
- Fonksiyon jeneratörü: Sinüs, kare, rampa ve darbe gibi standart dalga biçimlerini üretir.
- Keyfi dalga (arbitrary) jeneratörü: Standart dalgalara ek olarak kullanıcının tanımladığı ya da cihazda kayıtlı özel dalga biçimlerini üretir. Katalogdaki Unit modelleri iki işi birlikte yapar.
- Güç amplifikatörlü jeneratör: Çıkışa yerleşik bir güç katı ekler; düşük empedanslı yükü ayrı amplifikatör olmadan sürer (UNI-T UTG1022X-PA, 4 W).
- Çok kanallı jeneratör: Kanallar bağımsız ya da birbirine kilitli çalışır; faz farklı iki sinyal veya dört kanallı test düzeni kurulur (UNI-T UTG9354T, 4 kanal).
Katalogdaki modeller
| Seri | Model | Sinüs üst frekansı | Kanal | Öne çıkan özellik |
|---|---|---|---|---|
| UTG900E | UTG932E, UTG962E | 30 / 60 MHz | 2 | 200 MSa/s, 14 bit; kare dalga 15 / 20 MHz'e kadar |
| UTG1000X | UTG1022X, UTG1042X | 20 / 40 MHz | 2 | 200 MSa/s, 16 bit |
| UTG1000X | UTG1022X-PA | 20 MHz | 2 | 4 W güç amplifikatörü |
| UTG2000A | UTG2025A | 25 MHz | 2 | |
| UTG2000B | UTG2062B, UTG2082B, UTG2122B | 60 / 80 / 120 MHz | 2 | |
| UTG2000X | UTG2062X, UTG2082X, UTG2122X | 60 / 80 / 120 MHz | 2 | 16 bit, dokunmatik ekran |
| UTG4000A | UTG4122A, UTG4162A | 120 / 160 MHz | 2 | UTG4122A: 500 MSa/s, 16 bit |
| UTG9000T | UTG9354T | 350 MHz | 4 | 2,5 GSa/s |
Seçim kriterleri
- Dalga biçimine göre üst frekans: Model adındaki frekans sinüs içindir. Kare, darbe ve rampa dalgada üst sınır daha düşüktür; UTG932E sinüste 30 MHz, karede 15 MHz, rampada 400 kHz verir. Kare dalga gerekiyorsa modelin kare dalga sınırına bakın.
- Kanal sayısı: Tek sinyal için 2 kanallı modeller yeterlidir. Faz kaydırmalı sürme, I/Q ya da çok eksenli testte kanalların kilitli çalışabildiği ve gerekiyorsa 4 kanallı model seçin.
- Örnekleme hızı ve dikey çözünürlük: Örnekleme hızı yüksek frekanslı keyfi dalgaların ne kadar düzgün çıkacağını, dikey çözünürlük (14 ya da 16 bit) küçük genlik adımlarının inceliğini belirler.
- Modülasyon, tarama ve burst: Haberleşme devresinde AM, FM, PM ve FSK; filtre ve hoparlör testinde frekans taraması (sweep); darbe testlerinde burst modu gerekir. İhtiyaç duyulan modun modelde bulunduğunu doğrulayın.
- Çıkış gücü: Jeneratör çıkışı ölçüm sinyali içindir. Bobin, piezo eleman ya da küçük hoparlör gibi akım isteyen bir yük doğrudan sürülecekse güç amplifikatörlü UTG1022X-PA ya da ayrı bir amplifikatör gerekir.
Sık yapılan hatalar
- Yük empedansı ayarını unutmak: Çıkış 50 Ω yük varsayımıyla ayarlıyken yüksek empedanslı bir girişe bağlanırsa devredeki genlik ekranda görünenin yaklaşık iki katı olur. Cihazın yük ayarını gerçek yüke göre seçin.
- Kare dalgayı sinüs frekansına göre planlamak: 60 MHz'lik bir modelden 60 MHz kare dalga beklemek; kenarlar yuvarlanır ya da istenen frekans hiç üretilemez.
Katalogdaki markalar
Fonksiyon ve Sinyal Jeneratörleri kategorisinde 15 aktif ürünün tamamı Unit markalıdır; fiyat ve termin teklifle verilir. Üretilen sinyali izlemek için Osiloskoplar, test edilen devreyi beslemek için Laboratuvar Güç Kaynakları kategorisine bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Fonksiyon jeneratörü ile sinyal jeneratörü aynı şey mi?
Gündelik kullanımda iki ad çoğu zaman aynı cihaz için kullanılır. Fonksiyon jeneratörü standart dalga biçimlerini üretir; keyfi dalga jeneratörü ayrıca kullanıcının tanımladığı dalgaları üretir. RF sinyal jeneratörleri ise çok daha yüksek frekanslar için ayrı bir cihaz sınıfıdır.
Kaç MHz'lik fonksiyon jeneratörü yeterli?
Üretmeniz gereken en yüksek frekansı ve dalga biçimini esas alın. Sinüs için model frekansının ihtiyacınızın üzerinde olması yeterlidir; kare ya da darbe dalga için modelin kare dalga sınırına bakın. Örneğin UTG932E sinüste 30 MHz, karede 15 MHz üretir.
Ekrandaki genlik ile ölçtüğüm genlik neden farklı?
Çoğu durumda yük ayarı nedeniyledir. Cihaz 50 Ω yüke göre ayarlıyken osiloskobun yüksek empedanslı girişine bağlanırsa ölçülen genlik yaklaşık iki kat çıkar. Yük ayarını yüksek empedans (High-Z) yapın ya da hattı 50 Ω ile sonlandırın.
Güç amplifikatörlü fonksiyon jeneratörü ne işe yarar?
Normal jeneratör çıkışı ölçüm sinyali verir ve düşük empedanslı yükte genliği düşer. UTG1022X-PA'daki 4 W güç amplifikatörü, bobin, piezo eleman veya küçük hoparlör gibi yükleri ek cihaz olmadan sürmeyi sağlar.