Kablo Rakorları Seçim Rehberi
Kablo rakoru gövde, conta, sıkma başlığı ve kontra somundan oluşur; seçimde diş sistemi, sızdırmazlık noktaları ve somun ile O-ring dahil mi diye bakılır.
Bu rehber Kablo Rakorları kategorisindeki ürünleri seçerken bakılacak noktaları anlatır.
Rakorun parçaları ve sızdırmazlık noktaları
Bir kablo rakoru gövde, conta, contayı kabloya bastıran sıkma başlığı ve gövdeyi sac deliğine sabitleyen kontra somundan oluşur. Sızdırmazlık iki ayrı yerde kurulur: conta ile kablo kılıfı arasında ve gövde ile pano yüzeyi arasında. Pano tarafını gövde flanşının altındaki O-ring kapatır; Ortaç, standart polyamid serisinde IP68 değerini O-ring ile birlikte verir.
Ürün adında "plastik somunlu", "metal somunlu" veya "set" yazmıyorsa somunun birlikte gelip gelmediğini sipariş öncesinde teyit edin; somun, O-ring, yassı rondela ve çok delikli contalar Rakor Aksesuarları altında ayrıca listelenir.
Rakorların kablo tutma, çekmeye karşı ankraj, darbe dayanımı ve koruma derecesi deneylerini IEC 62444 tanımlar.
Kablo rakoru çeşitleri
- Standart etanj tip: ağırlıklı olarak PG dişli, genel amaçlı polyamid rakorlar.
- Eurometrik etanj tip: M 16x1,5, M 20x1,5, M 25x1,5 gibi 1,5 mm adımlı metrik dişli polyamid rakorlar.
- Uzun diş etanj tip: bağlantı dişi uzatılmış modeller. Ortaç PG 16'da diş boyu standart modelde 9 mm, uzun dişli modelde 15 mm'dir; kalın cidarlı gövdelerde ve standart dişin somuna yetmediği kalın saclarda kullanılır.
- Kapalı contalı etanj tip: toz dayanımı için özel contalı seri. Ortaç bu seride koruma sınıfını IP65 olarak verir; IP68 gereken girişte standart etanj seriyle karşılaştırın.
- Spiral uçlu etanj tip: çıkıştaki spiral başlık kablonun rakor ağzında keskin bükülmesini önler; esnek ve sık hareket eden kablolar içindir.
- Pirinç nikel kaplı: gövdesi ve kapağı nikel kaplı pirinç rakorlar; mekanik zorlanmanın yüksek olduğu makine ve pano girişlerinde kullanılır.
- EMC tip topraklamalı: gövde içindeki iletken kontak elemanı kablo ekranına temas eder ve ekranı metal gövde üzerinden panoya bağlar.
- Paslanmaz çelik: Ortaç verisinde gövde 1.4305 (AISI 303) veya 1.4404 (AISI 316L) kalitededir; hangisi olduğunu sipariş öncesinde teyit edin.
Düz tip rakorlar PG ölçülerde listelenir ve Ortaç bu seriyi IP54 olarak verir. Redüksiyonlu modeller M 25 dişte ince kablolar için küçültülmüş sıkma aralığı sunar. SR tip rakorlar RJ-45 veri kabloları için özel contalıdır; PG 21 ve M 25 dişte listelenir. Kablo yerine spiral boru bağlanacaksa kablo rakoru değil, borunun tipine ve çapına göre seçilen Spiral Boru Rakorları gerekir.
Diş ölçüsü ve sıkma aralığı nasıl okunur
Metrik rakorda "M 20x1,5" yazımı 20 mm anma çaplı, 1,5 mm adımlı dişi gösterir. PG ölçüsündeki sayı ise milimetre değildir: PG 13,5 dişin dış çapı 20,4 mm, PG 16'nın 22,5 mm, PG 21'in 28,3 mm'dir. Değiştirilecek rakorun diş sistemini üzerindeki işaretten okuyun; işaret silinmişse kumpasla ölçtüğünüz diş dış çapını bu değerlerle karşılaştırın.
Aynı diş birden fazla sıkma aralığıyla üretilir: Ortaç metrik polyamid seride M 16x1,5 dişin 4-8 mm ve 5-10 mm, M 20x1,5 dişin 6-12 mm ve 10-14 mm aralıklı gövdeleri vardır. Ürün adlarındaki K eki bu gövdeleri ayırır ama markalar arasında aynı anlama gelmez: Ortaç'ta stok kodu OMRB04 olan M 20 K üretici tablosunda 6-12 mm, Gwest'te GW-20MKG 10-14 mm, K'sız GW-20MG 6-12 mm aralığındadır. Eke değil sıkma çapına bakın: Gwest ürün kartlarında bu değer yazılıdır, Ortaç ürünlerinde stok kodundan üreticinin ölçü tablosunda doğrulanır. Kablonun dış çapı aralığın içinde kalmalıdır; ince kalan kabloyu conta kavrayamaz, kalın kablo gövdeden geçmez.
Gövde malzemesi ve çalışma koşulları
Polyamid rakor hafif ve yalıtkandır, korozyona uğramaz. Ortaç, PA6 gövdeli standart seri için sürekli çalışma aralığını -20 °C ile +100 °C olarak verir ve UV dayanımını talep halinde sunar; dış ortamda kullanılacak rakor için bu özelliği sipariş öncesinde teyit edin. Nikel kaplı pirinç rakorlarda gövde ve kapak metal, kablo tutucu polyamid, conta TPV, O-ring NBR'dir; yağ ve kimyasal bulunan yerde conta malzemesinin uygunluğunu üretici verisinden kontrol edin. Patlayıcı ortamlarda IEC 60079 serisinin ek şartları geçerlidir; seçim proje ve üretici sertifikasına göre yapılır.
Bu kategorideki markalar
- Ortaç: bütün alt gruplarda yer alır; polyamid, pirinç nikel kaplı, EMC ve paslanmaz çelik rakorlar metrik ve PG ölçülerde listelenir.
- Gwest: GW kodlu polyamid rakorlar; PG ve metrik serilerde, gri ve siyah.
- TP Elektrik: plastik somunlu polyamid ve metal somunlu rakorlar; bazı metrik modellerin adında uyduğu duvar gövdesi (örneğin 63 A arka giriş) belirtilir.
- Isıso: IPG kodlu, PG dişli polyamid rakorlar; gri ve siyah.
Sipariş notları
Ürünler adet birimiyle listelenir. Ortaç ürün adlarındaki "(50ad/kutu)" gibi ifadeler kutu içi adedidir; ürün kartında ürünün kaç adetlik paketler halinde satıldığı ayrıca belirtilir, miktarı buna göre girin. Bir bölüm ürün terminli olarak listelenir ve teslim süresi bu ürünlerde sipariş öncesinde teyit edilir. GW-32MS veya 3193-547-0600 gibi üretici kodlarını site aramasına yazarak ürüne doğrudan ulaşabilirsiniz.
Kablo Rakoru Diş Standartları ve Malzeme Karşılaştırma Tablosu
| Rakor Tipi | Diş Ölçüsü Aralığı | Gövde Malzemesi ve IP Sınıfı | Tipik Kullanım Alanı | Kategori Bağlantısı |
|---|---|---|---|---|
| Metrik (M) Plastik Kablo Rakoru | M12×1.5 – M63×1.5 | Poliamid (PA66) · IP68 contalı | Standart otomasyon panoları, buat kutuları ve sensör girişleri | Kablo Rakorları |
| PG Dişli Plastik Kablo Rakoru | PG7 – PG48 | Poliamid (PA66) · IP68 · Yaylı (spiral) opsiyonlu | Makine gövdeleri, motor klemens kutuları ve hareketli kablolar | Kablo Rakorları |
| Pirinç / Metal veEMC Kablo Rakoru | M12 – M63 · PG7 – PG48 | Nikel kaplı pirinç / Paslanmaz · IP68 | Ağır sanayi, ekranlı (LIYCY/2YSLCY) kablolar ve yüksek mekanik zorlama | Rakorlar |
Sık sorulan sorular
PG 16 rakor yerine M 20 rakor takılabilir mi?
Dişli deliğe takılamaz: PG 16 dişin dış çapı 22,5 mm'dir, M 20 rakor ise 20 mm anma çaplı ve 1,5 mm adımlı metrik dişe sahiptir. Dişsiz sac deliğinde de ölçü farklıdır; rakor üreticilerinin montaj tablolarında delik çapı PG 16 için 23,0 mm, M 20x1,5 için 20,3 mm verilir. Büyük kalan delikte gövde ve O-ring yüzeye tam oturmayabilir. Yeni panoda tek diş sistemi seçip rakor, somun ve kör tapayı aynı dişte almak karışıklığı önler.
Aynı M 20 rakorda neden farklı kablo çapı aralıkları var?
Diş ölçüsü yalnız pano deliğini, sıkma aralığı ise contanın kavrayabildiği kablo dış çapını tanımlar ve üreticiler aynı dişi farklı gövdelerle sunar. Ortaç metrik polyamid serisinde M 20x1,5 diş 6-12 mm ve 10-14 mm aralıklı gövdelerle üretilir. Addaki K eki markaya göre farklı gövdeyi gösterdiğinden rakoru yalnız diş ölçüsüne ve eke göre değil, kablonun katalogdaki dış çapını sıkma çapıyla karşılaştırarak seçin.
IP68 rakor ne anlama gelir, her koşulda su geçirmez mi?
IEC 60529'a göre ilk rakam 6 toz girişinin olmadığını, ikinci rakam 8 ise koşullarını üreticinin belirlediği sürekli daldırmayı ifade eder; Ortaç polyamid ve pirinç rakorlarında bu koşulu 5 bar olarak verir. Değer, çapı sıkma aralığına uyan yuvarlak kesitli kablo, sıkılmış başlık ve pano yüzeyine oturmuş O-ring ile geçerlidir. Yanlış çapta kablo veya eksik O-ring ile bu derece sağlanmaz.
EMC rakor hangi kablolarda kullanılır?
Örgü ekranlı kablolarda, ekranın pano girişinde gövdeye bağlanması istendiğinde kullanılır; frekans konvertörü ile motor arasındaki ekranlı kablolar ve ekranlı sinyal kabloları tipik örneklerdir. Rakor içindeki iletken kontak elemanı ekrana temas eder. Bağlantının işe yaraması için rakorun oturduğu pano yüzeyinin iletken olması gerekir; pirinç EMC somunlar rakor aksesuarlarında ayrıca listelenir.
Bir rakordan birden fazla kablo geçirilebilir mi?
Standart conta tek bir yuvarlak kabloyu sarmak için tasarlanmıştır; iki kablo yan yana geçirildiğinde aralarında boşluk kalır ve conta sızdırmazlık sağlayamaz. Birden fazla ince kablo için çok delikli (multi) contalar kullanılır; bunlar rakor aksesuarları altındaki rakor contaları grubunda PG 16 / M 20 gibi gövde ölçüsüne göre listelenir. Delik sayısını ve delik çapını sipariş öncesinde doğrulayın.
Polyamid rakor mu, pirinç rakor mu seçilmeli?
Polyamid rakor hafiftir, korozyona uğramaz ve plastik ya da sac panoların genel kablo girişlerinde kullanılır. Nikel kaplı pirinç rakor darbe ve titreşimin yüksek olduğu makine gövdelerinde, metal gövdeyle iletken bağlantı istenen yerlerde ve EMC uygulamalarında tercih edilir. Korozif ortamda paslanmaz çelik gövde değerlendirilir. Sıcaklık sınırları seriden seriye değiştiği için her ürünün üretici verisine bakın.