Ölçü Aletleri Seçim Rehberi
Ölçü aletleri ölçülen büyüklüğe göre multimetre, pensampermetre, test cihazı, güç analizörü, osiloskop ve termometre gibi gruplara ayrılır.
Bu rehber Ölçü Aletleri kategorisindeki ürünleri seçerken bakılacak noktaları anlatır.
Hangi ölçüm için hangi cihaz grubu
- Gerilim, akım ve direnç. Genel ölçümler için dijital multimetreler, akımı devreyi açmadan okumak için pensampermetreler.
- Tesisat ve cihaz testleri. Elektrik ve elektronik test cihazları altında RCD ve priz test cihazları, gerilim ve süreklilik test cihazları, faz sırası ölçerler ve kablo bulucular yer alır. Aynı gruptaki izolasyon direnci test cihazları yalıtımı 250 V, 500 V ve 1000 V gibi test gerilimleriyle ölçer; toprak direnci için topraklama ölçü aletleri ayrı kategoridedir.
- Enerji ve güç. Güç kalitesi analizörü, masa tipi güç ölçer ve priz tipi wattmetre enerji analiz aletleri grubundadır.
- Elektronik laboratuvarı. Osiloskoplar, LCR metre ve sinyal jeneratörlerini içeren elektronik ölçü aletleri ve laboratuvar güç kaynakları.
- Sıcaklık. Kızılötesi ve problu termometreler ile veri kaydediciler sıcaklık ve ısı kontrol aletleri altındadır; ısı dağılımını görüntü olarak veren termal kameralar ayrı kategoridir.
- Çevre ve mekanik. Lüksmetre, anemometre, ses seviyesi ve titreşim ölçerler çevresel ölçüm aletleri, lazer metre ve hizalama cihazları lazer ölçüm cihazları altındadır. Kaplama ve kalınlık ölçerler kendi alt kategorisinde, takometreler proses kontrol ölçü aletleri altında listelenir.
- Proses. Sıcaklık, akım, gerilim ve döngü kalibratörleri proses kalibratörleri grubundadır.
Kumpas ve mikrometre gibi mekanik atölye ölçü aletleri bu kategoride yer almaz.
Teknik veride karşılaştırılacak değerler
- Ekran sayısı (count). Ekranın gösterebildiği en büyük sayıdır ve çözünürlüğü belirler. 1999 sayımlı bir multimetre 200 V ve üzerini ölçerken voltun onda birini gösteremez; 6000 sayımlı bir cihaz ekranda 5999'a kadar gösterdiği için aynı ayrıntıyı 599,9 V'a kadar verir.
- Doğruluk. ±(% okuma + hane) biçiminde yazılır. ±(%2+2) doğruluklu bir cihazda ekrandaki 100,0 V, gerçekte 97,8 V ile 102,2 V arasında olabilir. Hane payı sabit olduğundan kademenin alt ucundaki okumalarda bağıl hata büyür; ölçülecek değere yakın kademe seçilir.
- True RMS. Ortalama değere göre çalışan cihazlar yalnızca saf sinüs dalgasını doğru ölçer; True RMS cihazlar bozuk dalgayı da doğru ölçer. Hız kontrol cihazı, elektronik balast ve bilgisayar gibi doğrusal olmayan yüklerin bulunduğu tesisatta bu özelliğe bakılır.
Ölçüm kategorisi etiketi nasıl okunur
Etiket, kategoriyi ve o kategoride geçerli gerilimi birlikte verir: CAT III 600 V gibi. Kategoriler IEC 61010 güvenlik standardı serisinde tanımlıdır ve aynı gerilimde üst kategori, daha yüksek geçici aşırı gerilime dayanım anlamına gelir: 600 V için bu değer CAT III'te 6000 V, CAT IV'te 8000 V'tur. Bir cihazda iki değer birden yazabilir (örneğin CAT III 1000 V / CAT IV 600 V); her gerilim kendi kategorisi için geçerlidir.
Prob ve ölçü kablolarının da kendi kategori ve gerilim değeri vardır; ölçü aleti aksesuarları seçilirken bu değer cihazınkiyle birlikte değerlendirilir. Hangi kategorinin gerektiği ölçüm noktasına, proje ve üretici verisine göre belirlenir.
Marka ve sipariş notları
- Unit model kodları ürün grubuna göre UT, UTG, UPO, UTi, UDP ve LM gibi öneklerle başlar; ürün adındaki kodu (örneğin UT204+, UTi120B) aramada kullanabilirsiniz.
- Ürünler adet olarak satılır.
- Ürünlerin bir bölümü terminli listelenir; bunlarda teslim süresi sipariş öncesinde teyit edilir.
Ölçü ve Test Aletleri Karşılaştırma Tablosu
| Ölçü Aleti Tipi | Ölçülen Büyüklükler | Öne Çıkan Teknik Özellik | Tipik Kullanım Alanı | Kategori Bağlantısı |
|---|---|---|---|---|
| Dijital Multimetre | AC/DC Gerilim, Akım, Direnç, Kapasitans, Süreklilik | True RMS · CAT III / CAT IV güvenlik | Pano arıza takibi, elektronik kart ve sensör doğrulama | Multimetreler |
| Dijital Pensampermetre | Temassız AC/DC Akım (A), Gerilim, Frekans | Devreyi açmadan çene içinden akım ölçümü | Yük dengeleme, motor çekilen akım ve kompanzasyon kontrolü | Pensampermetreler |
| İzolasyon (Meger) ve Topraklama Test Cihazı | 250V–1000V Yalıtım Direnci (MΩ/GΩ), Toprak Direnci | Yüksek test gerilimi ile yalıtım sağlamlık testi | Kablo, motor sargısı ve bina topraklama kabul testleri | Elektrik ve Elektronik Test Cihazları |
| Termal Kamera ve Lazer/Ortam Ölçerler | Sıcaklık dağılımı (°C), Lüks, Ses, Mesafe | Temassız ısınma ve gevşek bağlantı tespiti | Pano kestirimci bakımı, şalter/klemens ısınma analizi | Ölçü Aletleri |
Sık sorulan sorular
Multimetre ile pensampermetre arasındaki fark nedir?
Multimetre akımı devreye seri bağlanarak ölçer; bunun için devrenin açılması gerekir ve ölçülebilen akım cihazın akım girişiyle sınırlıdır. Pensampermetre çenesini iletkenin çevresine kapatarak devreyi kesmeden, yüzlerce amper düzeyindeki akımları ölçer. Küçük akımların hassas ölçümünde ve elektronik işlerde multimetre, pano ve motor akımlarında pensampermetre kullanılır; sahada çoğu zaman ikisi birlikte bulunur.
True RMS ölçü aleti hangi durumda gerekir?
Ölçülen akım ya da gerilim saf sinüs değilse gerekir. Hız kontrol cihazı, elektronik balast, bilgisayar ve benzeri doğrusal olmayan yükler akımı kısa darbeler halinde çeker. Ortalama değere göre çalışan bir cihaz bu dalgada %40'a kadar düşük ya da %10'a kadar yüksek okuyabilir. True RMS cihaz bozuk dalgada da etkin değeri doğru ölçer.
CAT III 600 V ile CAT IV 600 V arasındaki fark nedir?
CAT III bina tesisatındaki ölçümleri, yani dağıtım panolarını, kesicileri ve sabit kablolamayı kapsar. CAT IV tesisatın kaynağındaki ölçümler içindir: sayaçlar ve ana aşırı akım koruma düzenleri. Gerilim değeri aynı olsa da cihazın dayanması gereken geçici aşırı gerilim farklıdır; 600 V için CAT III'te 6000 V, CAT IV'te 8000 V'tur.
İzolasyon direnci multimetreyle ölçülebilir mi?
Hayır. Multimetrenin direnç kademesi düşük bir gerilimle ölçer ve megaohm düzeyindeki yalıtım zayıflıklarını çalışma gerilimine yakın koşullarda sınayamaz. İzolasyon direnci test cihazı (meger) ölçümü 250 V, 500 V ya da 1000 V gibi seçilebilir bir doğru gerilimle yapar. Test gerilimi ve kabul değeri tesisata, proje ve ilgili standarda göre belirlenir.
Kızılötesi termometre ile termal kamera arasındaki fark nedir?
Kızılötesi termometre, nişan alınan bölgenin ortalama yüzey sıcaklığını tek bir sayı olarak verir. Termal kamera aynı ölçümü görüntünün her noktası için yapar ve sıcaklık dağılımını resim olarak gösterir. Bir panoda hangi bağlantının ısındığını aramak için termal kamera, bilinen bir noktanın sıcaklığını düzenli izlemek için kızılötesi termometre daha pratiktir.