NYY Kablolar Seçim Rehberi
NYY kablo, bakır iletkenli, PVC yalıtımlı ve PVC kılıflı 0,6/1 kV enerji kablosudur (TSE gösterimi YVV). Tip kodu, damar ve kesit okuma, seçim adımları.
NYY kablo nedir? NYY kablo, bakır iletkenli, PVC yalıtımlı ve PVC dış kılıflı, 0,6/1 kV anma gerilimli enerji kablosudur; TSE gösterimi YVV'dir. Yer altında, kablo kanallarında ve açık havada sabit enerji dağıtım hatlarında kullanılır.
Bu rehber NYY Kablolar kategorisindeki ürünleri seçerken bakılacak noktaları anlatır.
NYY tip kodu ve ürün adı nasıl okunur
NYY, Alman VDE gösterimindeki tip kodudur: baştaki N standart tipi, ilk Y PVC yalıtımı, ikinci Y PVC dış kılıfı gösterir. Ürün adlarında yanında yazan YVV, aynı kablonun TSE gösterimidir. Üretici verilerinde bu kablo için TS IEC 60502-1 standardı belirtilir.
Koddan sonra gelen ölçü, damar sayısını ve her damarın iletken kesitini verir.
- 4x10 mm²: her biri 10 mm² kesitli dört damar.
- 1x240 mm²: tek damarlı kablo; hattın her iletkeni için ayrı kablo çekilir.
- 3x240+120 mm²: 240 mm² kesitli üç damar ve artı işaretinden sonra yazan 120 mm² kesitli dördüncü damar.
Üretici tablolarında kesitin yanındaki kısaltma iletken yapısını verir: re tek telli (YVV-U), rm çok telli bükülü (YVV-R) yuvarlak iletken, se ve sm sektör biçimli iletkendir. VDE föylerinde koda eklenen -J, damarlardan birinin yeşil-sarı koruma iletkeni olduğunu, -O ise yeşil-sarı damar bulunmadığını belirtir. Bu ayrıntılar ürün adında yazmaz; damar renkleri ya da iletken yapısı önemliyse üreticinin teknik föyüne bakın.
Damar sayısı nasıl belirlenir
Damar sayısını, hattın faz sayısı ile nötr ve koruma iletkeninin aynı kablo içinde taşınıp taşınmayacağı belirler.
- Tek damarlı: faz, nötr ve koruma iletkenleri ayrı kablolarla çekilir; büyük kesitli ana beslemelerde yaygındır.
- 2 damarlı: faz ve nötr taşıyan tek fazlı hatlar.
- 3 damarlı: faz, nötr ve koruma iletkenli tek fazlı hatlar. Üç fazlı kullanımda yalnız fazları taşır; koruma iletkeni ayrıca çekilir.
- 4 damarlı: üç fazın yanındaki dördüncü damar, şebeke tipine göre nötr, koruma ya da ortak PEN iletkenidir.
- 5 damarlı: üç faz, nötr ve ayrı koruma iletkeni.
3x240+120 mm² gibi dördüncü damarı küçültülmüş yapılar, nötr akımının faz akımının altında kaldığı dengeli yükler içindir. Harmonik akım üreten yüklerde nötr damarının yüklenmesi proje hesabında ayrıca incelenir.
Kesit hangi hesaplarla doğrulanır
Kesit üç ayrı kontrolden geçer; en büyük kesiti isteyen kontrol sonucu belirler.
- Sürekli akım. Üretici verilerinde NYY için izin verilen iletken işletme sıcaklığı 70 °C'dir; akım taşıma tabloları toprakta ve havada döşeme için ayrı değer verir. Kablo akım taşıma kapasitesi hesaplama aracı yüzeyde ve boru ya da kanal içinde döşeme için ön değerlendirme sunar, toprak altı döşemeyi kapsamaz. Gömülü hatlarda toprak sıcaklığı, toprağın ısıl direnci ve gömülme derinliği hesaba girer.
- Gerilim düşümü. Uzun hatlarda akım bakımından yeterli olan kesit, hat sonundaki gerilim kaybı yüzünden yetersiz kalabilir. Gerilim düşümü hesaplama aracı tek faz ve üç faz hatlarda bu kaybı gösterir.
- Kısa devre dayanımı. Üretici verilerinde en yüksek kısa devre sıcaklığı, 300 mm²'ye kadar kesitlerde ve 5 saniyeyi aşmayan süre için 160 °C olarak verilir. Kesitin, koruma cihazı devreyi açana kadar bu sınırın altında kaldığı proje hesabıyla gösterilir.
Araçların sonucu ön kontroldür; kesin kesit proje hesabına ve üreticinin tablosuna göre belirlenir.
Döşeme yeri ve mekanik sınırlar
NYY zırhsız bir kablodur. Öznur Kablo kullanım yerini, fazla mekanik zorlamanın olmadığı bina içi ve bina dışı hatlar, toprak altı ve kablo kanalı olarak tanımlar; mekanik hasar beklenen güzergâhlarda koruma önlemi projede belirlenir. Aynı üretici çok damarlı NYY için en küçük bükülme yarıçapını kablo dış çapının 12 katı olarak verir; büyük kesitlerde pano girişleri ve dönüşler buna göre planlanır.
NYY ile benzer kablolar arasındaki fark
- N2XH kablolar: XLPE yalıtımlı ve halojensiz kılıflıdır. İki tipin karşılaştırması NYY ve N2XH kablo arasındaki fark yazısındadır.
- N2XH FE180 kablolar: yangın sırasında beslemenin sürmesi istenen devreler için üretilir; NYY böyle bir dayanım sınıfı taşımaz.
- NAYY alüminyum kablolar: yalıtımı ve kılıfı NYY ile aynıdır, iletkeni alüminyumdur; tip kodundaki A bunu gösterir. Aynı akım için bakıra göre daha büyük kesit gerekir.
- NYM antigron kablolar: bina içinde sıva altı ve sıva üstü sabit tesisat kablosudur; toprak altı hatlarda NYY'nin yerine kullanılmaz.
- Esnek kablolar: NYY sabit döşeme içindir. Hareketli cihaz bağlantısında TTR, pano içi bağlantıda NYAF gibi esnek iletkenli tipler kullanılır.
Bu kategorideki markalar
Koç Kablo, Win Kablo, Öznur Kablo, HES Kablo, Ünal Kablo, Nexans Kablo ve Prysmian Kablo bu kategoride NYY kabloyu tek damarlı ve çok damarlı yapılarda listeler. Aynı ölçü çoğunlukla birden çok markada bulunur; Damar Kesiti filtresiyle ölçüyü seçip markaları o ölçü üzerinden karşılaştırabilirsiniz.
Sipariş notları
- Kablolar metreyle satılır; miktar alanına metre girilir.
- Ürünlerin bir bölümü terminli listelenir; bu ürünlerde teslim süresi sipariş öncesinde teyit edilir.
NYY (YVV) Kablo Kesitleri ve Uygulama Seçim Tablosu
| NYY Kablo Kesiti | Damar Yapısı ve Gerilim | Tipik Koruma / Akım Mertebesi | Önerilen Uygulama Alanı | Kategori / Özellik Bağlantısı |
|---|---|---|---|---|
| 3x2,5 mm² – 3x4 mm² NYY Kablo | Tek faz (Faz+Nötr+Toprak) · 0.6/1 kV | 16 A – 25 A monofaze devreler | Bahçe aydınlatması, dış saha priz hattı ve küçük pompa beslemesi | 3x2,5 mm² NYY Kablolar |
| 4x4 mm² – 4x10 mm² NYY Kablo | Üç faz + Nötr/Toprak · 0.6/1 kV | 25 A – 50 A trifaze tali panolar | Tali dağıtım panoları, dış ünite klimalar ve trifaze motor hatları | 4x6 mm² NYY Kablolar |
| 4x16 mm² – 5x16 mm² NYY Kablo | Üç faz (4 veya 5 damar) · 0.6/1 kV | 63 A – 80 A bina ve atölye girişi | Bina ana kolon beslemesi, şantiye panosu ve yeraltı enerji hattı | 4x16 mm² NYY Kablolar |
| 3x35+16 mm² – 3x240+120 mm² NYY Kablo | Konsantrik / azaltılmış nötrlü enerji kablosu | 125 A – 400+ A ana enerji dağıtımı | Trafo-ana pano arası, fabrika ana beslemesi ve yeraltı şebeke hatları | NYY Kablolar |
Sık sorulan sorular
NYY kablo ile YVV kablo aynı ürün mü?
Evet. NYY, Alman VDE gösterimindeki tip kodudur; YVV aynı yapının TSE gösterimidir. İkisi de bakır iletkenli, PVC yalıtımlı ve PVC dış kılıflı 0,6/1 kV enerji kablosunu anlatır. Bu kategorideki ürün adlarında iki kod birlikte yazar. YVV-U tek telli, YVV-R çok telli bükülü iletkenli yapıdır; siparişte belirleyici olan damar sayısı ve kesittir.
NYY kablo kaç amper taşır?
Tek bir değer yoktur; akım, kablonun toprakta mı havada mı döşendiğine, ortam ya da toprak sıcaklığına ve aynı güzergâhtaki kablo sayısına göre değişir. Örnek olarak Öznur Kablo tablosunda 4x16 mm² NYY için toprakta 102 A, havada 79 A; 4x50 mm² için toprakta 188 A, havada 153 A verilir. Tablo değeri düzeltme katsayılarıyla proje hesabında kesinleşir; kendi kablonuz için üreticisinin tablosuna bakın.
NYY kablo doğrudan toprağa döşenir mi?
Üretici verilerinde NYY'nin kullanım yerleri arasında toprak altı döşeme sayılır: Prysmian açıkta, kablo kanallarında ve toprak altında kullanımı, Öznur Kablo fazla mekanik zorlamanın olmadığı yerleri tanımlar. Kablo zırhsızdır. Gömme derinliği, kum yatağı, mekanik koruma ve uyarı bandı gibi döşeme ayrıntıları projenin ve yürürlükteki tesisat yönetmeliklerinin konusudur; uygulama bunlara göre yapılır.
4 damarlı ve 5 damarlı NYY kablo arasındaki fark nedir?
Dört damarlı kabloda üç fazın yanında tek bir damar daha vardır; bu damar hattın yapısına göre nötr, koruma ya da ortak PEN iletkeni olarak kullanılır. Beş damarlı kabloda nötr ve koruma iletkeni ayrı damarlardır. Hangisinin gerektiğini şebeke tipi ile panodaki nötr ve koruma barası düzeni belirler; projenin tek hat şemasına bakılır.
NYY yerine N2XH ne zaman seçilir?
Proje şartnamesi halojensiz kablo istediğinde. NYY'nin yalıtımı ve kılıfı PVC'dir; N2XH ise XLPE yalıtımlı ve halojensiz kılıflıdır. Yalnız kesite bakarak biri diğerinin yerine konmaz: anma gerilimi, akım kapasitesi, döşeme ortamı ve proje şartları birlikte karşılaştırılır. Yangında beslemenin sürmesi isteniyorsa ayrıca FE180 gibi bir dayanım sınıfı aranır.