PDU Nedir? Rack PDU Çeşitleri, C13–C19 Çıkışlar ve Kabinet Güç Hesabı
PDU (güç dağıtım ünitesi) nedir, grup prizden farkı ne? Temel, ölçümlü ve anahtarlamalı PDU tipleri, C13–C14 ve C19–C20 bağlantıları, 16 A ve 32 A kabinet güç hesabı.
PDU (Power Distribution Unit, güç dağıtım ünitesi), tek bir besleme hattını sunucu ve ağ kabinetindeki cihazlara dağıtan, 19 inç kabinete monte edilen çok çıkışlı prizdir. Ev tipi grup prizden farkı; kabinet montajı, sürekli tam yüke uygun yapısı, IEC C13–C19 çıkışları ve modeline göre akım ölçümü ile uzaktan anahtarlama yeteneğidir.
> İlgili Kategori: Çıkış tipi ve akıma göre modelleri PDU Güç Dağıtım Üniteleri ve besleme tarafı için UPS Kesintisiz Güç Kaynakları sayfalarından inceleyebilirsiniz.
1. PDU çeşitleri
| Tip | Özellik | Kullanım |
|---|---|---|
| Temel (basic) PDU | Yalnızca güç dağıtır; sigorta veya anahtar bulunabilir | Küçük ağ kabineti, ofis sistem odası |
| Ölçümlü (metered) PDU | Üzerindeki ekranda toplam akım (A) görünür | Yük dengeleme, aşırı yük takibi |
| İzlemeli (monitored) PDU | Akım, gerilim ve enerji ağ üzerinden okunur | Veri merkezi, enerji raporlama |
| Anahtarlamalı (switched) PDU | Her çıkış uzaktan açılıp kapatılır | Uzak lokasyon, kilitlenen cihazı yeniden başlatma |
| ATS'li PDU | İki kaynaktan birine otomatik geçer | Tek güç kaynaklı cihazın çift beslemeye bağlanması |
Montaj biçimine göre: yatay (1U–2U) PDU kabinet raylarına takılır ve 6–12 çıkışlıdır; dikey (0U) PDU kabinetin arka yan boşluğuna takılır, raf yeri kaplamaz ve 20–40 çıkışa kadar çıkar.
2. Giriş ve çıkış bağlantı tipleri
| Bağlantı | Anma akımı | Nerede kullanılır? |
|---|---|---|
| Topraklı ev tipi priz | 16 A | Modem, adaptör ve ofis cihazları |
| IEC C13 çıkış / C14 fiş | 10 A | Sunucu, switch, depolama; en yaygın çıkış |
| IEC C19 çıkış / C20 fiş | 16 A | Yüksek güçlü sunucu, blade kasa, büyük UPS |
| CEE (IEC 60309) fiş, monofaze 16 A / 32 A | 16 A / 32 A | PDU giriş kablosu, kilitlenebilir bağlantı |
| CEE fiş, trifaze 16 A / 32 A | 3 × 16 A / 3 × 32 A | Yüksek yoğunluklu kabinetler |
- C13 çıkışa C14 fişli, C19 çıkışa C20 fişli kablo takılır; C14 fiş C19 çıkışa uymaz.
- Kilitli (locking) C13 çıkışlar titreşim ve kablo çekilmesine karşı fişin çıkmasını önler.
- PDU giriş fişi tesisteki prize uymalıdır; CEE fişler için CEE Norm Endüstriyel Fiş ve Priz Seçimi rehberine bakabilirsiniz.
3. Kabinet güç hesabı
Bir PDU'nun taşıyabileceği güç, giriş akımı ve gerilimle sınırlıdır:
| PDU girişi | En büyük güç | Önerilen sürekli yük (%80) |
|---|---|---|
| Monofaze 16 A, 230 V | 3,7 kW | ≈ 2,9 kW |
| Monofaze 32 A, 230 V | 7,4 kW | ≈ 5,9 kW |
| Trifaze 16 A, 400 V | 11 kW | ≈ 8,8 kW |
| Trifaze 32 A, 400 V | 22 kW | ≈ 17,7 kW |
Hesap adımları:
- Cihazların etiket gücünü değil ölçülen veya üreticinin bildirdiği tipik tüketimi toplayın; güç kaynağı etiketi çoğunlukla gerçek tüketimin 2 katıdır.
- Toplamı PDU'nun %80 sınırıyla karşılaştırın.
- Büyüme için pay bırakın; çıkış sayısı cihaz sayısından en az %20 fazla olsun.
Örnek: 8 sunucu × 350 W + 2 switch × 150 W = 3.100 W. Tek 16 A PDU'nun %80 sınırı (2,9 kW) aşılır; 32 A PDU ya da iki ayrı 16 A hat gerekir.
- Trifaze PDU'da çıkışlar faz gruplarına ayrılmıştır; cihazlar fazlara dengeli dağıtılır.
- 10 A anma akımlı C13 çıkışa 10 A'den fazla çeken cihaz bağlanmaz; bunun için C19 çıkış kullanılır.
4. A+B çift besleme
Çift güç kaynaklı cihazlarda kabinete iki ayrı PDU konur: A hattı bir UPS'ten, B hattı ikinci UPS'ten veya ayrı bir hattan beslenir. Her cihazın bir güç kaynağı A'ya, diğeri B'ye takılır.
Kural: Normal çalışmada her PDU anma değerinin %40'ını geçmemelidir. Hatlardan biri kesildiğinde yükün tamamı diğerine geçer ve %80 sınırının altında kalır. İki PDU da %70 yüklüyse tek hat kalınca sigorta atar ve kabinet tümüyle kapanır.
UPS tarafının güç ve akü hesabı için Online ve Line-Interactive UPS Farkı, kVA–kW ve Akü Süresi rehberine bakabilirsiniz.
5. Seçimde dikkat edilecekler
- Giriş kablosu boyu ve fişi: 2–3 m kablo çoğu kabinet için yeterlidir; fiş tesisteki prizle aynı olmalıdır.
- Koruma: dahili otomatik sigorta veya termik koruma aşırı yükte yalnızca PDU'yu açar. 16 A üzerindeki PDU'larda çıkış grupları ayrı sigortalarla korunur.
- Darbe koruması: bazı modellerde parafudr modülü bulunur; UPS çıkışında gerekli değildir.
- Topraklama: PDU gövdesi kabinet topraklama barasına bağlanır.
- Renk ve etiket: A ve B hatları farklı renkli PDU veya kabloyla ayrılırsa bakımda yanlış fiş çekilmez.
Sık sorulan sorular
PDU ne demek, ne işe yarar?
Power Distribution Unit, yani güç dağıtım ünitesidir. Kabinete gelen tek besleme hattını sunucu, switch ve diğer cihazlara dağıtır; gelişmiş modelleri tüketimi ölçer ve çıkışları uzaktan anahtarlar.
PDU ile grup priz arasındaki fark nedir?
PDU 19 inç kabinete monte edilir, sürekli tam yükte çalışacak biçimde tasarlanır ve IEC C13–C19 çıkışlar sunar. Grup priz ev ve ofis kullanımı içindir, kabinet montajı ve ölçüm özelliği yoktur.
C13 ile C19 arasındaki fark nedir?
C13 çıkış 10 A, C19 çıkış 16 A taşır ve fiş biçimleri farklıdır. Standart sunucu ve switch'ler C13, yüksek güçlü sunucu ve blade kasalar C19 kullanır.
16 A PDU'ya kaç sunucu bağlanır?
Sürekli yük sınırı yaklaşık 2,9 kW'tır. Sunucu başına 350 W tipik tüketimle 8 sunucu sınırdadır; 6–7 sunucu güvenli kalır.
Ölçümlü PDU ile anahtarlamalı PDU farkı nedir?
Ölçümlü PDU yalnızca akımı gösterir. Anahtarlamalı PDU buna ek olarak her çıkışı ağ üzerinden açıp kapatır; uzak lokasyondaki cihazı yerine gitmeden yeniden başlatmaya yarar.